W północnej ścianie kościoła parafialnego Imienia NMP w Kowarach, ok. 2 m nad ziemią, są wmurowane dwie bardzo ładne, starannie obrobione kamienne kapliczki (fot. 1. i 2.), trzecia – podobna – jest umieszczona w zachodniej ścianie wieży (fot. 3.) ok. 3,5 m nad ziemią, pod nieco tajemniczą figurą „Madonny na Potworze”.
Kapliczki te, a szczególnie druga z nich wydaje się bardzo podobna do kapliczek opisywanych zwykle jako pokutne. Nasuwające się przykłady to Tyniec n. Ślęzą (fragment kapliczki słupowej umieszczonej wtórnie w murze otaczającym kościół – fot. 4.), Stare Jaroszowice (podobnie jak w Kowarach wmurowana w ścianę kościoła – fot. 5.), Modliszów (fot. 6.), Studnica (kapliczka w murze kościelnym obok 3 krzyży pokutnych), Kostrza czy Wleń (zob. http://kamienne-krzyze.dwspit.pl )
Pierwsza z kowarskich kapliczek, zakończona łukiem w „ośli grzbiet”, ma podejrzanie gładkie wnętrze i chyba oddzieloną dolną część, co mogłoby wskazywać, że jest to zamurowane okienko – podobnie jak w rzekomej „kapliczce” w Lwówku Śląskim.
W. Kapałczyński w monografii „Kowary” (seria „Śląsk w zabytkach sztuki” wyd. Ossolineum, 1993) sugeruje, że opisane wnęki mogą być „lampami dla zmarłych” i datuje je na pierwszą połowę XIV w. Latarnie zmarłych były stawiane na cmentarzach lub w ich pobliżu – taką rolę przypisuje się np. obu kapliczkom słupowym w Lubnowie (pow. trzebnicki) poświęconym zmarłym z rodu von Debitsch i kapliczce stojącej obok kościoła w Szymanowie (pow. świdnicki) poświęconej von Czirnom.
Tekst i zdjęcia – Witold Komorowski
Loading ...